Cận thị, viễn thị và loạn thị khác nhau thế nào?
Ba tật khúc xạ thường gặp nhất đều làm hình ảnh không rơi đúng trên võng mạc, nhưng theo ba cách khác nhau.
Tật khúc xạ là gì?
Mắt nhìn rõ khi ánh sáng đi qua giác mạc và thủy tinh thể rồi hội tụ đúng trên võng mạc. Khi điểm hội tụ nằm lệch khỏi võng mạc, hình ảnh bị mờ. Tình trạng đó gọi chung là tật khúc xạ, và kính đeo có nhiệm vụ đưa điểm hội tụ về đúng chỗ.
Cận thị: nhìn gần rõ, nhìn xa mờ
Ở mắt cận, ánh sáng hội tụ phía trước võng mạc, thường do trục nhãn cầu dài hơn bình thường. Người cận hay nheo mắt khi nhìn bảng, biển số xe hoặc tivi. Trên toa kính, độ cận mang dấu trừ (ví dụ SPH −2.00).
Viễn thị: mắt phải gắng sức, nhất là khi nhìn gần
Ở mắt viễn, ánh sáng có xu hướng hội tụ phía sau võng mạc. Người trẻ có thể tự điều tiết để nhìn rõ nên đôi khi không biết mình viễn thị, nhưng dễ mỏi mắt, nhức đầu khi đọc lâu. Độ viễn mang dấu cộng (ví dụ SPH +1.50).
Loạn thị: hình ảnh nhòe hoặc méo ở mọi khoảng cách
Loạn thị xảy ra khi giác mạc hoặc thủy tinh thể cong không đều, giống quả bóng bầu dục hơn là quả bóng tròn. Ánh sáng hội tụ thành hai đường thay vì một điểm, nên chữ có thể bị bóng, nhòe theo một hướng. Trên toa, loạn thị được ghi bằng CYL kèm trục AXIS.
Một mắt có thể có nhiều tật cùng lúc
Cận kèm loạn hoặc viễn kèm loạn là chuyện rất phổ biến. Vì thế toa kính thường có cả SPH, CYL và AXIS cho từng mắt.
Khi nào nên đi kiểm tra?
- Nhìn xa hoặc nhìn gần mờ hơn trước, hay phải nheo mắt.
- Mỏi mắt, nhức đầu sau khi đọc hoặc dùng màn hình.
- Trẻ ngồi sát tivi, cúi sát vở hoặc học sa sút không rõ lý do.
Chỉ đo khúc xạ và khám mắt mới xác định được loại tật và mức độ. Bạn có thể dùng công cụ phân tích toa kính để hiểu toa mình đang có.
